1. Home
  2. Pandaigdig
  3. International Politics

Duterte mas nanaisin daw na mamatay kaysa harapin ang International Criminal Court

Naglunsad ang korte ng imbestigasyon tungkol sa anti-drugs campaign ng Philippine president

Nagsasalita sa mikropono si Rodrigo Duterte.

Philippine President Rodrigo Duterte

Litrato: Associated Press / Karl Alonzo/Malacanang Presidential Photographers Division

RCI

Sinabi ni Philippine President Rodrigo Duterte na mas nanaisin niyang “mamatay muna” bago humarap sa international tribunal, sabi ng isang spokesperson noong Huwebes, isang araw matapos ianunsyo ng International Criminal Court (ICC) na iimbestigahan nila ang alegasyon na crimes against humanity sa panahon ng madugong giyera laban sa droga.

Sinabi ng spokesperson ni Duterte na si Harry Roque na hindi natinag ang presidente nang malaman ang desisyon ng korte noong Miyerkules.

Walang kahit na anong reaksyon ang presidente kasi sinabi niya na mamamatay muna siya bago harapin ang anumang international court, sinabi ni Roque sa mga reporter.

Kung may anumang reklamo, dapat i-file iyan sa Pilipinas.

Sinabi ng korte noong Miyerkules na binigyan nila ng awtorisasyon ang imbestigasyon na ni-request ni dating prosecutor Fatou Bensouda sa anti-drugs campaign ni Duterte, na sinabi na hindi ito maaaring makita na isang lehitimong law enforcement operation.

Mahigit 6,000 drug suspects na karamihan ay mahihirap ang pinatay sa panahon ng kampanya, ayon sa gobyerno. Ngunit sinabi ng mga human rights groups na ang death toll ay mas mataas at dapat isama rito ang maraming unsolved killings ng mga motorcycle-riding gunmen na maaaring dineploy ng pulis.

Si Duterte na ikinatuwa ang maraming kamatayan ngunit itinanggi na kinukunsinti niya ang extrajudicial killings ng drug suspects, ay pinagbabawalan ng konstitusyon na tumakbo bilang presidente para sa isa pang termino sa darating na eleksyon sa susunod na taon.

Sa halip, inanunsyo niya na tatakbo siya bilang bise presidente sa manoeuvre na sinasabi ng mga kritiko na isang tangka upang manatili sa kapangyarihan at iwasan ang imbestigasyon ng International Criminal Court na inaasahang mangyayari.

Sinabi ni Amnesty International Secretary General Agnes Callamard na ang anunsyo ng International Criminal Court ay dumating sa pivotal time at ang human rights ay dapat ilagay sa sentro ng mga diskusyon kapag pumili na ang Pilipinas ng mga susunod na lider.

Walang sinuman ang mas mataas sa batas, aniya sa isang pahayag. "Dapat wakasan kaagad ng gobyerno ni Duterte ang cycle ng killings, alisin ang mga taong involved mula sa ranggo ng pulisya at dalhin lahat ng suspected na may criminal responsibility sa korte."

Bumuwelta ang abogado ni Duterte

Ang chief legal counsel ni Duterte na si Salvador Panelo ay sinabi na ang Netherlands-based international court ay ginagamit bilang political at propaganda apparatus ng mga kalaban ni Duterte sa pulitika.

Inaasahan namin na mas maraming theatrics ang gagamitin ng mga detractors ng presidente habang papalapit ang eleksyon, ang lantaran at garapal na panghihimasok at pag-atake sa ating soberanya bilang malayang bansa ng International Criminal Court ay nakakasuklam, aniya sa isang written statement.

Sa kanyang request na may 57 pahina, sinabi ni Bensouda na ang agresibong approach ni Duterte at pagalit na retorika sa mga drug traffickers ay nabuo noon pang naglilingkod siya bilang mayor ng Davao City bago nahalal na presidente noong 2016.

Mga tao na may hawak ng placard na nagsasabing wanted Duterte, number one terrorist at hustisya.

Nag-rally sa labas ng Malacanang palace sa Maynila noong Hunyo 30 ang mga taong ito na nananawagan ng hustisya para sa mga namatay dahil sa anti-drug war ng administrasyong Duterte.

Litrato: Associated Press / Aaron Favila

Sa kanyang paninilbihan bilang mayor, ang sentro ng kanyang mga efforts ay ang paglaban sa krimen at drug use, kaya siya binansagan na ‘The Punisher’ at ‘Duterte Harry’ dahil sa marahas na paraan na kanyang ginamit para labanan ang krimen, sulat ni Bensouda.

Sa maraming pagkakataon, publikong sinuportahan ni Duterte at hinikayat ang pagpatay sa mga maliliit na kriminal at drug dealers sa Davao City.

Hindi tinatanggap ni Bensouda ang paliwanag ng Philippine authorities na ang mga kamatayan sa giyera sa droga ay resulta ng pag-akto ng pulisya in self-defence, at iginiit na ang statements ng ilang public officials ay sina-suggest na kinokonsidera nila ang mga pagpatay bilang achievement at mahalagang bahagi ng kampanya, at ito ay hinihikayat ni Duterte bilang presidente.

Pinuri ni Duterte ang tumataas na bilang ng mga pagpatay ng pulis bilang pruweba ng tagumpay ng kanyang giyera sa droga, aniya. Dagdag pa ni Bensouda na nagbigay pa ng public statements si Duterte na naghihikayat sa security forces na patayin ang drug suspects, anuman ang level ng threat.

Walang jurisdiction ang korte sa mga hindi miyembro, ayon sa abogado

Titingnan ng imbestigasyon ang mga pagpatay na nangyari sa panahon na pagka-mayor ni Duterte at sa pagka-presidente sa pagitan ng Hulyo 1, 2016 at Marso 16, 2019, ang araw kung saan nag-withdraw ang Pilipinas mula sa korte.

Sinabi rin ni Panelo, ang presidential legal counsel, na kung nais ng korte na mag-imbestiga dapat ginawa nila ito noong miyembro pa ang Pilipinas ng International Criminal Court, ngayon wala na raw itong jurisdiction.

Noong nakaraang taon, nagdesisyon ang korte na hindi ipagpatuloy ang imbestigasyon sa mga krimen na allegedly kinomit ng Tsina laban sa Uyghur at iba pang minorities, dahil sinabi nito na wala silang jurisdiction sa mga hindi miyembro. Ang Estados Unidos at Russia ay hindi rin miyembro ng International Criminal Court.

Ngunit sinabi ni Carlos Conde, senior Philippine researcher para sa Human Rights Watch, na sa pamamagitan ng pagpopokus sa mga taon kung saan miyembro pa ang Pilipinas ng korte, ang International Criminal Court ay may karapatan na imbestigahan ang mga aksyon ni Duterte.

Sinabi niya sa mga reporter sa Maynila na ang pagtakbo ni Duterte bilang bise presidente ay hindi magbibigay sa kanya ng immunity mula sa suit o pag-iimbestiga ng International Criminal Court.

"Siyempre susubukan niya gawin ang lahat sa kanyang kapangyarihan na hadlangan ang International Criminal Court mula sa paggawa ng trabaho nito at mandate," ani Conde.

Anak ni Duterte naghahangad na mahalal muli bilang mayor

Samantala, sinabi ng anak ni Duterte na si Sara Duterte-Carpio noong Huwebes na tatakbo siya muli bilang mayor ng Davao sa susunod na taon, kahit na lumalaki ang mga panawagan para siya ay tumakbo bilang presidente.

Si Duterte-Carpio, 43, na pumalit sa kanyang ama bilang mayor, ay nanguna sa bawat opinion poll sa preferred candidates para maging presidente.

Nakaupo si Sarah Duterte-Carpio kasama ang ilang tao sa entablado.

Ang anak ni Duterte na si Sara Duterte-Carpio (kaliwa) ay sinabi noong Huwebes na siya ay muling tatakbo bilang mayor kahit maraming tao ang nag-uudyok sa kanya na tumakbo bilang presidente.

Litrato: Reuters / Lean Daval

Ayon kay Mayor Sara, tatakbo siya muli bilang Davao City mayor, ani ng kanyang spokesperson na si Christina Frasco sa isang text message. Dagdag pa niya, ang kanyang bunsong kapatid na si Sebastian Duterte ay tatakbo bilang vice-mayor.

Ang anunsyo ay ang pinakahuli sa serye ng halo-halong mensahe mula kay Duterte-Carpio, mula sa pagdeklara na hindi siya interesado sa pagka-pangulo hanggang sa pag-aanunsyo ng mga pangalan ng mga pulitiko na nag-o-offer na maging running mate niya.

Sinabi ni Duterte-Carpio, na first lady ng Pilipinas dahil sa annulled na kasal ng kanyang ama, na hindi siya tatakbo sa mas mataas na katungkulan.

Isang artikulo ng The Associated Press na isinalin sa Tagalog ni Catherine Dona.

May kasamang files mula sa Reuters.

Mga Ulo ng Balita